Inleiding
De begroting 2027 brengt de financiële uitgangspositie van de gemeente, actuele ontwikkelingen binnen het bestaande beleid en de bestuurlijke ambities voor de komende jaren samen. Uitgangspunt is een structureel sluitend meerjarenbeeld voor 2027–2030, met voldoende ruimte om noodzakelijke taken uit te voeren, maatschappelijke opgaven op te pakken en te investeren in de ontwikkeling van Deventer. Ten opzichte van de kaderbrief is het financiële beeld geactualiseerd op basis van nieuwe inzichten, autonome ontwikkelingen, correcties, knelpunten en voordelen binnen het bestaande beleid. Ook zijn de resterende begrotingsopgaven en eerder genomen besluiten verwerkt.
De begroting is meer dan een financieel kader. Zij maakt zichtbaar aan welke bestuurlijke en maatschappelijke opgaven we de komende jaren werken, welke ambities en doelstellingen we daarbij nastreven en welke prestaties we in 2027 willen leveren. Per programma verbinden we deze inhoudelijke koers aan de inzet van mensen en middelen. Daarmee wordt inzichtelijk wat we willen bereiken, wat we daarvoor gaan doen en welke financiële ruimte daarvoor beschikbaar is. Bij het maken van keuzes wegen we de maatschappelijke betekenis, uitvoerbaarheid en financiële houdbaarheid in samenhang. Waar omstandigheden veranderen of de uitvoering achterblijft, sturen we op basis van de planning-en-controlcyclus tijdig bij.
Het coalitieakkoord is een belangrijk onderdeel van deze begroting. De daarin opgenomen ambities zijn verder uitgewerkt en financieel vertaald. Daarbij zijn op onderdelen bedragen aangepast in de concretisering en is rekening gehouden met een realistischer uitvoeringstempo. Voor nieuwe structurele maatregelen houden we rekening met de benodigde voorbereiding, implementatie en eventuele werving van personeel. Incidentele middelen faseren we over de jaren waarin de uitvoering naar verwachting plaatsvindt. Zo verbinden we de ambities uit het coalitieakkoord aan de beschikbare uitvoeringscapaciteit en aan een zorgvuldige inzet van financiële middelen, zonder de totale beschikbare ruimte voor de incidentele maatregelen uit het coalitieakkoord te verminderen.
De financiële positie blijft onder druk staan. De ontwikkeling van de jeugdzorg, mogelijke wijzigingen in de verdeling van het gemeentefonds en oplopende kosten bij gemeentelijke taken brengen onzekerheden met zich mee. Daarnaast vraagt de uitvoering van investeringsopgaven om keuzes in tempo, prioriteit en dekking. We zetten reserves gericht in voor incidentele uitgaven, eerder genomen besluiten en investeringen, waaronder de actualisatie van de Strategische Investeringsagenda. Daarbij bewaken we de structurele financiële positie, het weerstandsvermogen en de ruimte om toekomstige tegenvallers op te vangen. Dit hoofdstuk geeft daarom niet alleen inzicht in het financiële totaalbeeld en de verwerking van het coalitieakkoord, maar ook in de belangrijkste mutaties, begrotingsopgaven, investeringen en risico’s. Daarmee bieden we de raad een integraal en transparant kader voor de besluitvorming over de begroting 2027 en het meerjarenperspectief 2028–2030.

